Skip to:

- Konieczna jest korekta obowiązujących przepisów, szczególnie tych zawartych w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, ustalenie standardów wykonywania zadań w tym zakresie przez powiaty, a także ustalenie standardów pracy placówek w ww. zakresie, jako podmiotów realizujących bezpośrednio z dziećmi zadania procesu usamodzielniania wychowanków - wyliczał Marek Michalak występując w listopadzie 2016 roku do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Elżbiety Rafalskiej o przeanalizowanie problemu i podjęcie działań, by uregulować kwestie usamodzielniania wychowanków placówek różnego typu.

Z obserwacji Rzecznika Praw Dziecka wynika, że w dalszym ciągu potrzeby dzieci przebywających w różnego typu placówkach w zakresie przygotowania do dorosłego życia nie są w pełni zaspakajane i wymagają pilnej interwencji ze strony państwa.

- Problem usamodzielniających się wychowanków szczegółowo badałem w 2016 r. Dokonano wówczas analizy interwencji podejmowanych przez Rzecznika w sprawach indywidualnych oraz wypracowano postulaty w zakresie koniecznych zmian w obowiązujących uregulowaniach prawnych, na podstawie wyników prac powołanego przez Rzecznika Zespołu do spraw usamodzielnienia wychowanków pieczy zastępczej, młodzieżowych ośrodków wychowawczych, schronisk dla nieletnich, zakładów poprawczych – przypomina Marek Michalak, wskazując wystąpienie z 28 listopada 2016 roku

W odpowiedzi resort rodziny, pracy i polityki społecznej podzielił opinię Rzecznika o niespójności przepisów prawa regulujących proces usamodzielniania wychowanków pieczy zastępczej. Rzecznik z zadowoleniem przyjął informację, że w resorcie rodziny, pracy i polityki społecznej trwa przegląd ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej pod kątem wprowadzenia do niej zmian, w tym dotyczących również pomocy dla osób usamodzielnianych. Rzecznik został wówczas zapewniony, że przedstawione propozycje zmian w tym zakresie zostaną poddane gruntownej analizie i uwzględnione w tworzeniu założeń do nowelizacji ustawy. 

- Od tamtej pory minęło prawie 17 miesięcy, a obowiązujące regulacje prawne zawarte w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej oraz ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, dotyczące usamodzielniania wychowanków, nadal są niespójne i mało skuteczne, a tym samym nie stanowią właściwego zabezpieczenia dla usamodzielnianej młodzieży i w wielu przypadkach prowadzą do poważnego naruszenia praw dziecka oraz bywają przejawem nierównego traktowania – podkreśla Marek Michalak.

Rzecznik wskazuje przykład rozbieżności w pomocy, którą otrzymuje młodzież na podstawie ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, chodzi o uregulowania określające wysokość kwoty przyznawanej na usamodzielnianie.

Dostrzegając także pilną potrzebę uregulowania bądź doprecyzowania kwestii związanych z problemem usamodzielniania Rzecznik zwraca się do szefowej MRPiPS o pilne wprowadzenie zmian w obowiązujących uregulowaniach prawnych, z uwzględnieniem postulatów szczegółowo przedstawionych przez Rzecznika Praw Dziecka w wystąpieniu z 28 listopada 2016 roku.

Wystąpienie generalne Rzecznika Praw Dziecka do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (PDF)

 

Czytaj także: Właściwa droga do usamodzielniania wychowanka - drogowskaz RPD